Wortelkanaalbehandeling

Kiespijn

Acute pijn in het mond- en kaakgebied wordt meestal veroorzaakt door een ontsteking uitgaande van het gebit.

Daarbij zijn drie soorten ontsteking te onderscheiden:

– Tandvleesontsteking
– Ontsteking van het tandvlees rond een doorbrekende kies
– Ontsteking van het wortelkanaal of de wortelpunt

Deze ontstekingen veroorzaken de kenmerkende pijn, die wij kennen als kiespijn.

Bij een echte ontsteking van het wortelkanaal heeft de patiënt de volgende klachten:

– Constante zeurende pijn
– De pijn wordt erger met warmte en/of koude
– Soms is er stekende pijn bij dichtbijten of tikken op het element.

Ontsteking van het wortelkanaal

Ontsteking van het wortelkanaal wordt veroorzaakt, doordat bacterien doordringen tot in het wortelkanaal en de weerstand van de tand of kies niet sterk genoeg is om een ontsteking te voorkomen.

Op deze tekeningen ziet U in schema wat er gebeurt in de pulpa van een kies tijdens de ontwikkeling van een gaatje.

Op het eerste plaatje ziet u een gezonde kies, waarbij op het kauwvlak en op het contactpunt met het buurelement in het glazuur een klein gaatje begint te ontstaan

Op het tweede plaatje ziet u, dat het gaatje al wat verder is gegaan tot in het dentine en dat het zich daar snel uitbreidt. In de pulpa is aan de roodheid al enige reactie te zien.

Op het derde plaatje ziet u, dat het gaatje al gegroeid is tot in de uitlopers van de pulpa. Bovenin is de pulpa al afgestorven en in het begin van het wortelkanaal duidelijk ontstoken.

Op het vierde plaatje is er een open verbinding ontstaan tussen de pulpa en de mondholte. Bacterien kunnen ongehinderd in de wortelkanalen doordringen. Aan de punt van de wortel is nu een ontsteking ontstaan als gevolg van het dode materiaal en de bacterien uit de wortelkanalen.

In principe kan dit proces verlopen, zonder dat de patiënt er ook maar iets van voelt.
Ook kan er in de tussentijd ergens een vulling zijn gemaakt, waarbij het proces helaas
niet tot staan is gebracht.

Op de röntgenfoto hiernaast is te zien hoe de tandarts aan de donkere verkleuring
rond de wortelpunt kan zien, dat er een ontsteking aanwezig is.

In elke fase kan kiespijn optreden.
De tandarts kan aan de hand van de situatie in de mond en aan de hand van de klachten bepalen hoe de pijn behandeld kan worden.
In de eerste twee fasen kan een vulling (eventueel met een beschermende onderlaag) worden gemaakt.
In de beide laatste fasen is het nodig een wortelkanaalbehandeling uit te voeren.

 

Behandeling van het wortelkanaal

Het doel van een wortelkanaalbehandeling is het ruimen, reinigen en vullen van alle wortelkanalen van een element.
Door een goede behandeling wordt voorkomen, dat er van het behandelde element in de toekomst een wortelpuntontsteking kan uitgaan.

Hieronder ziet u de stappen, waarin een kanaalbehandeling wordt uitgevoerd.

Uiteraard wordt verdoving gegeven om de behandeling pijnloos te laten verlopen.


Om te beginnen wordt het te behandelen element geopend en worden de wortelkanalen opgezocht.

De kanalen worden gereinigd met vijltjes. Deze hebben meestal een lengte van 25mm. De behandeling begint met de dunste vijltjes , waarna stap voor stap steeds dikkere worden gebruikt.
De vijltjes staan in een blok en hebben een kleurcode.

 

Vervolgens wordt in elk wortelkanaal een vijltje geplaatst en wordt er een röntgen-foto gemaakt.

Op deze foto wordt gecontroleerd of de vijltjes op de juiste lengte in de kanalen zijn gebracht.

Op de vijltjes zit een rubberen stopje, dat de lengte aangeeft. In een speciaal meetblok worden de stopjes
op de juiste plaats op de vijl gezet om de werklengte aan te geven.

Daarna worden de kanalen opgevijld op de juiste lengte met vijltjes van oplopende dikte. Intussen wordt regelmatig gespoeld met een oplossing van Natrium Hypochloriet. Dit is het werkzame bestanddeel van bleekwater en zo ruikt het ook.
Om te voorkomen, dat teveel spoelmiddel in de mond komt en dat er speeksel in de wortelkanalen zou komen, wordt een (in dit voorbeeld groene)rubberen lap over het te behandelen element gespannen. Het element steekt door het rubber heen.

Wanneer de wortelkanalen voldoende ver zijn opgevijld worden ze gedroogd door er vloeipapieren stiftjes in te steken.

Voor het afsluiten van de kanalen kan gebruik gemaakt worden van vloeibaar gemaakt rubber. De stiften met het rubber worden in verschillende diktes aangeleverd.

Op basis van de dikte van de laatst gebruikte vijl zal de tandarts kiezen voor een rubberstift. In een speciaal oventje wordt het rubber verwarmd.

De stiftjes zijn geplaatst en met een röntgen-foto wordt gecontroleerd of de stiftjes op de juiste lengte in de kanalen zijn gebracht. Op de rechter foto is dat fraai te zien.

Uiteraard is dit slechts een voorbeeld.
Er zijn ook technieken, waarbij voor het reinigen gebruik gemaakt wordt van vijltjes in een draaiend instrument (een boor handstuk).
Ook kan het vullen van de kanalen op ander manieren.

Uiteindelijk hebben al deze verschillende technieken hetzelfde doel: het zo goed mogelijk reinigen en vullen van de wortelkanalen.

In de meeste gevallen zal het mogelijk zijn om met een wortelkanaalbehandeling te bereiken, dat de patiënt van zijn klachten af is.
We spreken echter pas van een succes als ook na enige tijd, bij voorbeeld een jaar, op een röntgenfoto blijkt, dat er geen restanten van een ontsteking rond de punt van de wortel zichtbaar zijn.

De foto hierboven werd gemaakt als eindfoto van een kanaalbehandeling in een kies linksonder. Die foto wordt altijd gemakt om te controleren of de kanalen goed zijn gevuld. Aan de voorste wortel is nog een
duidelijke zwarting te zien.

Deze foto is een jaar later gemaakt. De patiënte had geen klachten meer gehad en op de foto is duidelijk de genezing van de ontsteking rond de wortelpunt zichtbaar.

© copyright 2012 Octant Mondzorg - Nieuwe Steen 8 1625 HV Hoorn