Tanderosie

Tanderosie steeds groter probleem

21-04-2005

Nu het kindergebit vaak van gaatjes verschoond blijft, dient zich een andere bedreiging aan. Tanderosie (slijtage) rukt op. En het vervelende is: zelfs tandartsen zijn nog amper in staat om beginnende tanderosie te herkennen.

Niet zoet maar zuur blijkt vandaag de dag de grote sloper van menig kindergebit. Zuren in fruit, vruchtensap en frisdrank leiden steeds vaker tot een funeste vorm van gebitsslijtage: eerst wordt het glazuur aangetast; vervolgens slijten de onderliggende tanden en kiezen. Vier van de vijf tandartsen weten zich met het probleem geen raad; een schamele vier procent van alle ouders beseft dat tandbederf van hun kroost wellicht is veroorzaakt door zuur in plaats van zoet. De hoogste tijd dus voor een wake-up call, die zich deze dagen langs twee verschillende sporen aandient.

Het Ivoren Kruis, een adviescollege van tandheelkundige wetenschappers, komt met een uitvoerig preventie-advies voor de beroepsgroep, terwijl vandaag ook een grootschalig TNS NIPO-onderzoek wordt gepresenteerd onder de veelzeggende titel ‘Tanderosie? Nooit van gehoord’. Wat blijkt: kinderen zijn in toenemende mate vatbaar voor deze vorm van gebitsslijtage. Tandartsen en mondhygiënisten constateren vandaag de dag bij 25 procent van alle 16-jarige cliënten tanderosie. Een royale verdubbeling vergeleken met een soortgelijk onderzoek uit 1998. Gert-Jan Truin, als hoogleraar sociale en preventieve tandheelkunde werkzaam in het Universitair Medisch Centrum St. Radboud in Nijmegen, weet wel waaraan die forse stijging ligt: de levensstijl en voedingsgewoonten van hedendaagse jongeren.

Zo laven kinderen zich meer dan ooit aan frisdrank, vruchtensap en erosieve (sport)drank. Het onderzoek van TNS-NIPO is verricht in opdracht van Vrumona, fabrikant van onder andere de ‘gezonde’ frisdrank Joy. Wat Truin betreft mogen we deze kwalificatie overigens niet letterlijk nemen. “Want”, waarschuwt de autoriteit op het gebied van tandheelkunde, “ook dát product heeft erosieve eigenschappen. Zij het minder dan andere frisdranken.”

Erosie wordt soms ook veroorzaakt door interne factoren: tandenknarsen en een verminderde speekselproductie. Opmerkelijke genoeg zijn het volgens Truin niet alleen ‘slechte’ gewoontes waardoor het probleem in omvang toeneemt: “Erosie treedt vooral op in een schone mond”, legt hij uit. “En kinderen hébben steeds vaker een schone mond. Kinderen krijgen het advies om goed te poetsen. Zodoende verwijderen ze tandplaque, zodat ze gaatjes en tandvleesproblemen voorkomen. Maar laat nou uitgerekend tandplaque bescherming bieden tegen de inwerking van zuren in het gebit! En dan worden die kinderen ook nog eens door hun ouders aangespoord – met de beste bedoelingen uiteraard – om suikervrije frisdranken en verse vruchtensap te nuttigen. Prima ongetwijfeld bij de bestrijding van overgewicht en hart- en vaatziekten, maar niet bevorderlijk voor een goede kwaliteit van het gebit. “De tegenwoordig alom gepropageerde gezonde voeding kan funeste gevolgen hebben voor tanden en kiezen”, aldus Truin.

De specialist krijgt bijval van tandarts Hanneke Visser, die onder auspiciën van Truin werkt aan promotieonderzoek over de behandeling van tanderosie. “Vers geperste sinaasappelsap bij het ontbijt is niet zo’n goed idee”, geeft ze als voorbeeld. “Eerst verzwakken de zuren van de citrusvrucht het glazuur en daarna krijgt dat glazuur een nieuwe aanslag te verwerken tijdens de daaropvolgende poetsbeurt.”

Tanderosie manifesteert zich op uiterst gluiperige wijze. In de eerste fase ziet het gebit er met het blote oog nog puntgaaf uit. Pijn doet het dan ook nog niet. Maar zodra de pijn daarna wel wordt gevoeld en het gebit ook zichtbare sporen van slijtage begint te vertonen, is het te laat. Tanderosie kan wel worden gestopt, maar niet worden teruggedraaid.

Vervelende bijkomstigheid is dat de meeste ouders blijkens de TNS NIPO-enquête geen benul hebben van wat hun kroost boven het hoofd hangt. Slechts vier procent is ervan op de hoogte dat de aanwezigheid van zuren in snoep, drank of fruit de belangrijkste veroorzaker is van tandbederf. Terwijl 71 procent abusievelijk in de veronderstelling verkeert dat erosie het gevolg is van niet of te weinig poetsen.

Dat die ouders door hun tandarts of mondhygiënist uit de droom worden geholpen is bovendien klein: Vier op de vijf deskundigen weten er volgens het onderzoek – waaraan 250 professionals hebben meegewerkt – geen raad mee. De diagnose tanderosie wordt daardoor dikwijls pas gesteld als het gebit bij wijze van spreken al in staat van ontbinding verkeert. Truin: “Het is van het grootste belang dat professionals de slijtage van tandglazuur door zuurinwerking eerder leren herkennen.”

“Om zijn woorden kracht bij te zetten, heeft Truin als voorzitter van het tandheelkundig adviescollege Ivoren Kruis deze maand een speciaal preventieadvies over tanderosie doen uitgaan, waarbij hij zijn collega’s in de dagelijkse beroepspraktijk met klem vraagt om alert te zijn op slijtage. Tandartsen moeten hun patiënten beter voorlichten. Daarbij gaat het er niet alleen om mensen te wijzen op het gevaar van te vaak zuur voedsel en zure dranken nemen; het gaat ook om de manier van consumeren. Simpel gezegd: hoe sneller een fout drankje wordt doorgeslikt, des te minder schade het in de mond kan aanrichten.

 
Bron: Algemeen Dagblad 19 april 2005

© copyright 2012 Octant Mondzorg - Nieuwe Steen 8 1625 HV Hoorn